Πέμπτη, 24 Δεκεμβρίου 2015

Μωμόεροι

Οι Μωμόεροι. Έθιμο που πήρε το όνομά του από τον Μώμο που ήταν ο θεός το γέλιου και της σάτιρας. Στην "πατρίδα" στον Πόντο, γινόταν κάθε χρόνο από τις 15 Δεκεμβρίου έως τις 10 Ιανουαρίου. Στη συνέχεια ήρθε και στην Ελλάδα και φυσικά και στη Βίνια. Τα πιο γνωστά χωριά που τηρούν κάθε χρόνο το έθιμο και με μεγάλη επιτυχία είναι εκείνα γύρω από την Κοζάνη και κυρίως στον Τετράλοφο (Τορταλί) αλλά και στον Άγιο Δημήτριο, Αλωνάκια, Κομνηνά, Καρυοχώρι αλλά και στο Ροδοχώρι της Νάουσας.
Εκεί βέβαια φοράνε και στολές με φουστανέλες και κράνη κάτι που δεν έγινε ποτέ στη Βίνια.
Στο χωριό μας συνήθως ντυνόντουσαν Μωμόεροι την παραμονή της Πρωτοχρονιάς. Ένας γαμπρός, μια νύφη (που πάντα ήταν άντρας), ένας διάβολος, ένας γέρος, μια γριά, ο άρκος, ο γιατρός και ένας αστυνομικός.
Κάθε μια φιγούρα συμβολίζει και κάτι. Ο γαμπρός και η νύφη το μέλλον, ο γέρος και η γριά το παρελθόν, ο άρκος τη δύναμη. Με τη βοήθεια του διαβόλου το πλήθος κλέβει τη νύφη και μετά αρχίζει το ψάξιμό της. Όταν βρεθεί, ο γιατρός την εξετάζει και βρίσκει τη σεξουαλική της κακοποίηση και μετά αναλαμβάνει το όργανο της τάξης. Συνήθως αυτό είναι το σκηνικό και ίσως με κάποιες ακόμη παραλλαγές.
Γιώργος Χαραλαμπίδης, (την κουμπάρα δεν την ξέρω) Τάσος Πολυχρονίδης και ...μάλλον Ελένη Τσιλφίδου

Δυστυχώς δεν έχω στην κατοχή μου πολλές ανάλογες φωτογραφίες και είναι κρίμα που δεν βοηθάνε όσοι έχουν στη διάθεσή τους τέτοιο πολύτιμο υλικό για να το δημοσιεύσουμε και για όλους τους υπόλοιπους.
Μάκης Τουχτίδης, Θόδωρος Χαραλαμπίδης, Κωστάκης Χαραλαμπίδης, Θόδωρος Λαζαρίδης

Μάκης Τουχτίδης

Ελένη Λαζαρίδου, Αβραάμ, Θόδωρος Λαζαρίδης
Ακόμη τελειώνοντας να υπενθυμίσω πως έχει τεθεί το ερώτημα για μωμόερους στην έρευνα που γίνεται για το αντάμωμα και γενικότερα για τις εκδηλώσεις μας στη Βίνια, και μέχρι στιγμής η πλειοψηφία όσων συμμετείχαν μέχρι τώρα είναι υπέρ της ιδέας να μαζευτούμε μια παραμονή πρωτοχρονιάς στο χωριό και να ντυθούμε μωμόεροι.

*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*
©leykadi-vinia.blogspot.gr Επιτρέπεται η αναδημοσίευση του περιεχομένου της ιστοσελίδας εφόσον αναφέρεται ευκρινώς η πηγή του. Νόμος 2121/1993 και κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα.

Παρασκευή, 18 Δεκεμβρίου 2015

Χιόνια στο καμπαναριό

Τα χιόνια στο χωριό ήταν πάντα μέρος της ζωής του. Δεν υπήρχε χειμώνας χωρίς χιόνι και μάλιστα πολύ χιόνι. Τόσο που να μη μπορείς να κυκλοφορήσεις ούτε για τις καθημερινές σου ανάγκες.
Κώστης Χρυσοστομίδης
Έτσι αναλάμβαναν οι άντρες συνήθως της κάθε οικογένειας και έπιαναν το φτυάρι ανοίγοντας μονοπάτια μέσα στο χιόνι για την τουαλέτα (που εκείνη την εποχή βρισκόταν πάντα εκτός του
σπιτιού), άλλο μονοπάτι για το κοτέτσι για να ταϊστούν οι κότες, άλλο για την μάντρα και τον αχυρώνα για το τάισμα των ζώων και το άρμεγμα, άλλο στο κουτσερό να μπορείς να φέρεις ξύλα για τον
Αβραάμ και Στάθης Λαζαρίδης
πέσκιο και ένα τελευταίο για να βγαίνεις από το σπίτι στο δρόμο και από κει μέχρι το άλλο σπίτι που σχεδόν πάντα και εκεί γινόταν το ίδιο πράγμα
Αβραάμ (του Λάζαρου) , Θόδωρος, Ελένη, Αβραάμ (του Μήτσου), Στάθης

Ηλίας, Μήτσος, Λάζαρος

Λαφαζάνος, Δημοσθένης, Μήτσος, Γιώργος, Παναής, και Τάσος μεταξύ άλλων
Βάσος, Σάββας, Γιώργος Κοσμ. (Με τη λύρα), καθιστοί Χαράλαμπος, Γιώργος Τσιλφ.
Μέλη, Δέσποινα
Αχιλλέας, Βασίλης, Κατίνα, Σότκα, Ευτυχία
Κώτσιος, Παρθένα, Δέσποινα
Σε γενικές γραμμές κάθε χρόνο έπεφτε χιόνι χορταστικό που λόγω και της εποχής δεν επηρέαζε σε πολλά πράγματα τη ζωή του χωριού και τις περισσότερες φορές ξυπνάει ευχάριστες αναμνήσεις παρά δυσάρεστες

*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*
©leykadi-vinia.blogspot.gr Επιτρέπεται η αναδημοσίευση του περιεχομένου της ιστοσελίδας εφόσον αναφέρεται ευκρινώς η πηγή του. Νόμος 2121/1993 και κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα.

Τετάρτη, 16 Δεκεμβρίου 2015

Στάθης και Ωραιοζύλη Παπαδοπούλου

Έμειναν στο κάτω μαχαλά. Έκαναν τέσσερα παιδιά, τον Κώστα, τη Παλάσσα, την Ευτυχία και τον Σάββα. Από το σπίτι πλέον έχουν μείνει μόνο λίγα πλνιθία.


Ρεοζύλη, Σταθούλα

Ρεοζύλη, Σταθούλα, Ελένη

Ρεοζύλη

Σταθούλα

*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*
©leykadi-vinia.blogspot.gr Επιτρέπεται η αναδημοσίευση του περιεχομένου της ιστοσελίδας εφόσον αναφέρεται ευκρινώς η πηγή του. Νόμος 2121/1993 και κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα.

Δευτέρα, 14 Δεκεμβρίου 2015

Τα Χριστούγεννα στη Βίνια τις παλιότερες δεκαετίες

Όταν πλησίαζαν τα Χριστούγεννα ολονών το μυαλό πήγαινε στο γουρούνι.

Όταν το κρέας δεν ήταν στη καθημερινή μας διατροφή στο βαθμό που είναι σήμερα και κάθε Χριστούγεννα ήταν η ευκαιρία για το νοστιμότατο πέραν όλων των άλλων χοιρινό κρέας
Συνήθως τα γουρούνια τα έσφαζαν μερικές ημέρες πριν τα Χριστούγεννα και με μια σειρά ώστε ο
Κώτσιος, Λαζαρος, Ηρακλής
ένας να βοηθάει τον άλλον στο σφάξιμο αλλά και στη συνέχεια στο γδάρσιμο.
 Πάντα βέβαια ακολουθούσαν τα μεζεδάκια για όλους όσους βρισκόταν εκεί. Έκοβαν το λίπος σε κομματάκια που σε κάποια άφηναν και λίγο κρέας και το έβραζαν σε μεγάλα καζάνια (Χαλκόν ή χαλκοπουλ το λέγαμε)

 Αυτά τα κομμάτια ήταν και ο μεζές για όλους όσους βρισκόταν εκεί και με κανένα κρασάκι
από τα σταφύλια εκείνης της χρονιάς στα δρύινα βαρέλια που έκαναν να μοσχομυρίζει ολόκληρο το υπόγειο που ήταν συνήθως το μέρος όπου τα τοποθετούσαν.
Επικρατούσε χαρμόσυνη ατμόσφαιρα παντού στο χωριό.
Μετά το γδάρσιμο παίρνανε πρώτα το λίπος του γουρουνιού και αφού πρώτα το έλιωναν στη συνέχεια το τοποθετούσαν σε δοχεία, όπου αφού πάγωνε, το χρησιμοποιούσαν για τα φαγητά τους όλο το χρόνο. Είναι η λεγόμενη λίγδα. Παλιότερα το λάδι ήταν μάλλον είδος πολυτελείας και συνήθως οι νοικοκυρές χρησιμοποιούσαν αυτό το λίπος για τα φαγητά.
Στη συνέχεια έκοβαν το κρέας σε κομμάτια και τα τοποθετούσαν και αυτά σε πήλινα σκεύη με χοντρό αλάτι ώστε να διατηρηθούν για όσο χρόνο περισσότερο γίνεται γιατί όπως είπαμε το κρέας ήταν δυσεύρετο. Είναι τα λεγόμενα κελπαστία.

Τα έντερα του γουρουνιού αφού τα έπλεναν καλά στη συνέχεια θα έφτιαχναν τα νοστιμότατα λουκάνικα αφού άλεθαν ένα μέρος από το κρέας γι' αυτό το σκοπό στο χασάπη.


Το κεφάλι κλασικά πήγαινε για πατσά
 Πέρα από το κρέας του το γουρούνι προσέφερε και άλλα αγαθά.
 Τα παιδιά βέβαια έπαιρναν την ουροδόχο κύστη του και δημιουργούσαν την μπάλα για να παίξουν ποδόσφαιρο.
Το δέρμα το επεξεργαζόταν στη συνέχεια και έφτιαχναν τσαρούχια
Κάπως έτσι περνούσαν τις ημέρες των Χριστουγέννων τις παλιότερες δεκαετίες στο χωριό μας και ήταν όλα αυτά που τις έκαναν και ξεχωριστές. Σήμερα στις πόλεις χρειάζεται μεγάλη προσπάθεια για να κάνεις αυτές τις ημέρες να ξεχωρίσουν από όλες τις υπόλοιπες ....

*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*
©leykadi-vinia.blogspot.gr Επιτρέπεται η αναδημοσίευση του περιεχομένου της ιστοσελίδας εφόσον αναφέρεται ευκρινώς η πηγή του. Νόμος 2121/1993 και κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα.

Παρασκευή, 4 Δεκεμβρίου 2015

Η ΒΙΝΙΑ ΚΑΙ ΕΜΕΙΣ

"Η Βίνια και εμείς". Έτσι σκέφτομαι να ονομάσω την ταινία για το χωριό, αν καταφέρουμε ποτέ να μαζέψουμε όσα βιντεάκια μπορούμε από όλους τους χωριανούς. Βέβαια ως τώρα οι διαθέσεις της μεγάλης πλειοψηφίας δείχνουν ότι ποτέ δεν θα τα καταφέρουμε, μια και δεν ενδιαφέρονται γι΄ αυτό το θέμα Κ-Α-Θ-Ο-Λ-Ο-Υ!!!! Έχω καταντήσει γραφικός με την γκρίνια μου και δεν ξέρω για πόσο ακόμη θα αντέξω να το επαναλαμβάνω ότι αν δεν συμμετάσχουν ΟΛΟΙ με φωτογραφικό υλικό ή με βίντεο  δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτε.
Πάντως εύχομαι να γίνει το θαύμα γιατί μπορούμε να φτιάξουμε όμορφα πράγματα.

Ένα δείγμα είναι και αυτό το τρέϊλερ για το "Η Βίνια και εμείς"


*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*
©leykadi-vinia.blogspot.gr Επιτρέπεται η αναδημοσίευση του περιεχομένου της ιστοσελίδας εφόσον αναφέρεται ευκρινώς η πηγή του. Νόμος 2121/1993 και κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα.

ΠΑΣΧΑ 2015 ΣΤΟ ΛΕΥΚΑΔΙ

Το φετινό πάσχα στο χωριό ήταν μια πρωτοτυπία. Κάναμε αρνητικό ρεκόρ παρουσίας στην Ανάσταση. Γύρω στους 10 ανθρώπους ήταν η εκπροσώπηση του χωριού μας στην εκκλησία. Δυστυχώς δεν είναι μακριά η χρονιά που θα σταματήσει να γίνεται η λειτουργία της ανάστασης στο χωριό....έστω και στις 5 η ώρα το απόγευμα. Αν το αφήσουμε έτσι, αν δεν πάρουμε κάποιες πρωτοβουλίες, μοιραία θα υπάρξει μαρασμός σε ότι αφορά τα ήθη και τα έθιμα που είχαμε τόσα χρόνια στο χωριό. Τα λέω αυτά γιατί είναι ακόμη η αρχή και μήπως έχετε καμιά ιδέα
για το πως μπορούμε να σώσουμε κάποια πράγματα.

Πάσχα του 2015 στο λευκάδι


*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*
©leykadi-vinia.blogspot.gr Επιτρέπεται η αναδημοσίευση του περιεχομένου της ιστοσελίδας εφόσον αναφέρεται ευκρινώς η πηγή του. Νόμος 2121/1993 και κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα.

Τρίτη, 1 Δεκεμβρίου 2015

Στο χωριό Λευκάδι Βοϊου Κοζάνης 2010


Στιγμές από την Βίνια με την κάμερα του Αβραάμ στο χωριό το 2010



*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*=*
©leykadi-vinia.blogspot.gr Επιτρέπεται η αναδημοσίευση του περιεχομένου της ιστοσελίδας εφόσον αναφέρεται ευκρινώς η πηγή του. Νόμος 2121/1993 και κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα.